In de jaren zeventig keek ik op mijn kleine portable tv op mijn studentenkamer steevast naar de serie Upstairs, Downstairs, die zich afspeelde rond 1910-1920. Ouderwets Brits acteerwerk, kostuumdrama van het hoogste niveau. De hoofdrollen werden vertolkt door de familie Bellamy, de autoritaire butler Hudson, en vooral door de innemende Rose, het hoofd van het huis. De serie was een groot succes, niet alleen in Nederland, en ik was een fan.
Zo’n vijftien jaar geleden begon Downton Abbey op tv, eveneens gesitueerd in die periode. Ik heb bijna alle afleveringen gezien, zes seizoenen lang. Je leeft mee met de hoofdpersonen: de zorgen van de graaf en gravin van landgoed Downton Abbey, hun dochters Mary, Edith en Sybil, en het bedienend personeel dat volledig gescheiden van de upperclass beneden in het huis werkt. Dienstbaar, bescheiden, wachtend op nieuwe bevelen van boven.
In 2019 verscheen de eerste film over Downton Abbey, gesitueerd in 1927. Een aangename film, zeer herkenbaar, waarin iedereen nog eens de revue passeert. In 2022 kwam A New Era uit; deze heb ik niet gezien.
Nu is daar The Grand Finale. Jammer dat Lady Violet (Maggie Smith), de eigenzinnige moeder van Robert, is overleden, maar alle anderen zijn weer aanwezig. Natuurlijk is het een feelgoodfilm. We zien Lady Mary die zich amoureus laat meeslepen, een bedrieger uit de VS, de ontwikkeling van de keukenmeid Daisy tot een zelfstandige vrouw, de moeizame overdracht van het landgoed aan Lady Mary, de slimmigheden van Anna, en het bezoek van de beroemde toneelschrijver Noel Coward. Het overal aanwezige snobisme en het afscheid van hoofdbutler Carson en kokkin Mrs. Patmore maken het geheel even aandoenlijk als herkenbaar.
Het einde is een happy end, prachtig afgesloten met de herinneringen van Lady Mary in een bijna leeg landgoed. Beelden uit de serie, van Lady Violet, van haar overleden zus Sybil en van haar man Matthew, laten haar in gedachten weer dansen. Het eerbetoon aan Maggie Smith in de aftiteling én het portret van haar in de aankomsthal van het landgoed ontroert. Een mooi afscheid van een bijzondere serie.